Back

ⓘ Ֆրանսա




                                               

Տիմիթրի Բայէթ

Տիմիդրի Բայէթ, ֆրանսիացի ֆութպոլիստ, "Վեստ Հեմ Յունայթէտի եւ Ֆրանսայի ֆուտբոլի ազգային հաւաքականի եզրային կիսապաշտպան խաղցող:

                                               

Զարեհ (անձնանուն)

Զարեհ Խրախունի բանաստեղծ Զարեհ Որբունի վիպասան Զարեհ Սահակեանց երաժիշտ Զարեհ Թահմազ բժիշկ Զարեհ Պտուկեան Զարեհ Մելքոնեան 1923, Հալէպ-2012 բանաստեղծ, թարգմանիչ Զարեհ Մութաֆեան նկարիչ, մտավորական Զարեհ Մոսքոֆեան գծագրիչ

                                               

Գրիգորիս Աբարդեան

Աբարդեան Գրիգորիս, Ծ. Վրդ ծնած է Զէյթուն 1835 -ին՝ իբրեւ կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան միաբան 1861-ին աբեղայ կը ձերնադրուի: Ազգասէր քաջ եկեղեցական: 1868-ին երդ Զէյթուն տագնագալի կացութեան մէջ կը գտնուէր` քանի մը երեւելիներու հետ ֆրանսա երթալով Նաբոլէոն Գ-ի ներկայացած է խնդրելու համար անոր միջամտութիւնը՝ թուրք կարավարութեան մօտ Զէյթուն-ի համար բնականոն կեանք ապահովելու։ Վարդապետին դիմումը արդիւնաւոր կ՚ըլլայ։ Աբարդեան շուրջ 40 տարի վարած է առաջնորդական պաշտօններ ի Կ. Պոլիս՝ Գասըմ-Փաշայի եւ Ֆէրի-Քէօյի մէջ։ Վախճանած է Բերա 1909-ին։ Թաղուած է Շիշլիի ազգային գերեզմանատան մէջ։

                                               

Ուլիսէս (վէպ)

"Ուլիսէս", իրլանտացի գրագէտ Ճէյմս Ճոյսի երկրորդ վէպն է։ Վէպը եօթ տարուան գրուած է եւ առաջին ատենը հատուածներով ամերիկեան The Little Review ամսագիրին մէջ հրատարակուած է 1918-էն մինչեւ 1920 թուականները, իսկ 1922 թուականին անիկա ամբողջութեամբ Ֆրանսա հրատարակուած է։

                                               

Սթելլա Վանտէր

Սթելլա Վանտէր ծնած է Փարիզ, 1950-ին Լեհաստանէն ներգաղթածներու ընտանիքի մը մէջ։ Երաժշտութիւն գրած է 1960-ականներու սկիզբը իր հօրեղբօր՝ Մորիս Շորենսլափի հետ: Անոնց երգերը իրենց ժամանակին համահունչ Yé-yé ոճի կատակերգեր էին: Սթելլայի առաջին փոքր ալպոմը, ուր ներառուած էր Pourquoi pas moi երգը, հրապարակուած է Նոյեմբեր 1963-ին, երբ ան տասներկու տարեկան էր։ 1966-ին "Un air du folklore Auvergnat" "Օվերնյէ բարբառով ժողովրդական երգ", ծաղրելով Շեյլայի "Le Folklore Américain", զինք հռչակաւոր դարձուցած է։ Անոր յաջորդած է Օվերնյէ Ընկերակցութեան բողոքի ցոյցերը, որոնք երգի ճամբով կարտայայտէին կազմակերպութե ...

                                               

Քեզի Համար, Հայաստա՜ն

Քեզի համար, Հայաստա՜ն, երգ, որ գրուած է 7 Դեկտեմբեր 1988-ին Հայաստանի մէջ աւերիչ երկրաշարժէն տուժածներուն օգնելու նպատակով։ Գրուած է աղէտէն քանի մը օր ետք։ Երաժշտութեան հեղինակն է Ժորժ Կառվարենց, բառերուն հեղինակն է Շարլ Ազնաւուր։ Առաջին անգամ կատարուած եւ ձայնասփռուած է ֆրանսական հեռուստատեսութեամբ, 20 Դեկտեմբեր 1988-ին, Ֆրանսայի 87 նշանաւոր երգիչներու կատարումով։ 1989-ին Փարիզի մէջ Ժորժ Կառվարենց "Քեզի համար, Հայաստան" երգին երաժշտութեան համար արժանացած է "Ոսկի սուր" Սաբղ դօր մրցանակին։ Երգը 10 շաբաթ գրաւած է սինկլներու SNEP Ֆրանսա աղիւսակին առաջին հորիզոնականը եւ արձանագրուած Կինէսի ցու ...

Ֆրանսա
                                     

ⓘ Ֆրանսա

Ֆրանսական Հանրապետութիւն, միութական-մենական կիսանախագահական հանրապետութիւն է Արեւմտեան Եւրոպայի մէջ, իր քանի մը անդրծովեան տարածքներով եւ կղզիներով, որոնք տեղակայուած են Հնդկական, Խաղաղական եւ Ատլանտեան ովկիանոսներուն մէջ։ Մայրցամաքային Ֆրանսան կ’երկարի Միջերկրական ծովէն մինչեւ Անգլիական նեղուց եւ Հիւսիսային ծով, Հռենոսէն մինչեւ Ատլանտեան ովկիանոս։ Զայն յաճախ անուանուած են lHexagone, անոր տարածքի աշխարհագրական պատկերին պատճառով։ Անիկա Արեւմտեան Եւրոպայի մեծագոյն երկիրն է եւ երկրորդ ամենամեծը աշխարհի մէջ իր բացառիկ տնտեսական գօտիով՝ 11.035.000 ք․մ․ 2, զիջելով միայն Միացեալ Նահանգներուն ։

Նախորդ 500 տարիներուն Ֆրանսան ունեցած է գերիշխող դիրք մշակութային, տնտեսական, ռազմական եւ քաղաքական ասպարէզներուն մէջ, ինչպէս Եւրոպայի, այնպէս ալ ամբողջ աշխարհի մէջ։ 17-րդ եւ 18-րդ դարերուն ընթացքին Ֆրանսայի գաղութները դարձան Հիւսիսային Ամերիկայի եւ Հարաւ-արեւելեան Ասիոյ հսկայական մասը․ 19-րդ դարուն եւ 20-րդ դարու սկիզբներուն, Ֆրանսան կառուցեց այդ ժամանակուայ երկրորդ ամենամեծ գաղութատիրական տէրութիւնը, ներառելով Հիւսիսային, Արեւմտեան եւ Կեդրոնական Ափրիկէի, Հարաւ-արեւելեան Ասիոյ մեծ մասը, ինչպէս նաեւ տիրացաւ Քարիպեան եւ Խաղաղ ովկիանոսեան շատ կղզիներու։

Ֆրանսայի հիմնական գաղափարները արտայայտուած են մարդու իրաւունքներու եւ քաղաքացիի հռչակագրով։ Ֆրանսայի Հանրապետութիւնը կը բնորոշուի որպէս անբաժանելի, աշխարհիկ, ժողովրդավարական եւ ընկերայնական երկիր իր սահմանադրութեամբ։ Ֆրանսան մէկն է աշխարհի առաւել զարգացած երկրներէն․ իր անուանական ՀՆԱ-ի համախառն ներքին արտադրանք մակարդակով Ֆրանսան իններորդն է աշխարհի եւ երկրորդը՝ Եւրոպայի մէջ։ Ֆրանսան իր կենսամակարդակով առաջինն է Եւրոպայի մէջ եւ 4-րդը՝ աշխարհի մէջ։

Ֆրանսայի ռազմական պիւտճէն երրորդն է աշխարհի մէջ․ ան երրորդ ամենամեծ ռազմական ուժն է ՆԱԹՕ-ի մէջ եւ ունի ԵՄ Եւրոպական Միութիւն ամենամեծ բանակը։ Ֆրանսան նաեւ ունի երրորդ ամենաշատ կորիզային զէնքի պաշարները աշխարհի մէջ։

Ֆրանսան կը հանդիսանայ Միաւորուած ազգերու կազմակերպութեան ՄԱԿ հիմնադիր անդամ, նաեւ Ֆրանքոֆոնիայի, Մ8 8 Մեծագոյն երկիրներ, Մ20, ՆԱԹՕ-ի, ԴՀԶՔ, ՀԱԳ եւ Լատինական միութեան անդամ։

                                     

1. Անուանում

"Ֆրանսա" անունը ծագում առած է լատիներէն Francia բառէն, որ կը նշանակէ "Ֆրանքներու երկիր"։ Կան նաեւ այլ տարբերակներ կապուած "ֆրանք" անունին ծագումնաբանութեան հետ։ Անոնցմէ մէկը առաջ եկած է նախագերմաներէն frankon բառէն, որ կը թարգմանուի գեղարդ, որովհետեւ ֆրանքներուն արձակած կացինները կը կոչուէին ֆրանսիսքա։ Մէկ այլ տարբերակով, "ֆրանք" գերմանական լեզուներով կը նշանակէ ազատ։

                                     

1.1. Անուանում Նախապատմութիւն Եւ Նախնադար

Հնագէտներուն իրականացուցած պեղումներէն պարզուած է, որ Ֆրանսայի տարածքին մարդը բնակութիւն հաստատած է աւելի քան 1․8 միլիոն տարի առաջ։ Նախնադարուն մարդիկ ստիպուած էին ապրիլ քոչուորական կեանքով՝ հիմնականօրէն զբաղուելով որսորդութեամբ եւ հաւաքչութեամբ։ Ֆրանսայի մէջ մեծ թիւով նկարազարդ քարանձաւներ հաշուած են վերին պալեոլիթի դարաշրջանէն, որոնց լաւագոյն նմուշներէն մէկն է Լասքօ քարանձաւի նկարները Տորտոն, մօտաւոր 18000 Ք․Ա․։

Վերջին սառնոտ դարաշրջանի աւարտին Ք․Ա․ 10000 կլիման բարելաւուեցաւ, եւ մօտ Ք․Ա․ 7000-էն Արեւմտեան Եւրոպայի այս հատուածը մտաւ Նեոլիթեան դարաշրջան, եւ բնակիչները անցան նստակեաց կեանքի։ Ք․Ա․ 4-րդ եւ Ք․Ա․ 3-րդ հազարամեակներու միջեւ տեղի ունեցած ժողովրդագրական եւ գիւղատնտեսական բուռն զարգացումէն ետք, Ք․Ա․ 3-րդ հազարամեակի վերջաւորութեան ի յայտ եկաւ մետաղագործութիւնը, մարդիկ սկսան օգտագործել պրոնզ, պղինձ, ոսկի, յետագային նաեւ երկաթ։

                                     
  • 22 Հոկտեմբեր 1935 1935 - 10 - 22 կամ 21 Հոկտեմբեր 1935 1935 - 10 - 21 Փարիզ, Ֆրանսա հայ երգահան, կատարող երգիչ եւ նուագածու երաժիշտ - ազգագրագէտ, երաժշտագէտ
  • Պոլսոյ վիլայէթ, Օսմանեան Կայսրութիւն - 24 Մայիս 1928 1928 - 05 - 24 Փարիզ, Ֆրանսա հայ բանասէր Ծնած է Պոլիս Յաճախած էր Սկիւտարի Ճեմարանը, ապա Պէրպէրեան
  • Պէշիկթաշլեան 1898, Պէյօղլու, Պոլիս, Օսմանեան Կայսրութիւն - 1972, Փարիզ, Ֆրանսա հայ գրող, երգիծագիր Ծնած է Կ.Պոլիս, ուր ստացած է նախակրթութիւն եւ միջնակարգ
  • սպաննուած 1938, Երեւան գրող 1906 Միսաք Մանուշեան Missak Manouchian, մ.1944, Ֆրանսա հայազգի բանաստեղծ 1919 Յակոբ Փափազեան մ.1997 հայագէտ 1970 Շահէ Քէշիշեան
  • հայեր շուտով սկսած են վերադառնալ Կիլիկիա, որ ըստ Սեւրի պայամանգրին կրնային Ֆրանսա անցնիլ այն ժամանակամիջոցին Կիլիկիան Ֆրանսային կը պատկանէր Սակայն թրքական
  • Թեսլայի Օր Յուլիս 12 Անկախութեան Օր Քիրիպաթի Սան Թոմէ Եւ Փրինսիփ Յուլիս 14 Ֆրանսա Պասթիլի Օր Շուէտ Շուէտի Արքայադստեր Ծննդեան Օր, Դրօշակի Պաշտօնական Օր
  • Տիգրան Խանքելեքեան Ֆրանսա - ԱՄՆ Վահան Վահանեան Թիֆլիս Հայկ Աղաբեկեան Ֆրանսա Ռաֆայէլ Խերումեան Ֆրանսա Աբրահամ Ջինջեան Ֆրանսա Աղասի եւ Ազգանուշ
  • Կէոնկի կորէերէն 경기도, 京畿道 Հարաւային Քորիա Ֆրանսա Լանկետոք - Ռուսսիլոն ֆր. Languedoc - Roussillon Ֆրանսա Վենեզուելա Նուեւա - Էսպարտա Վենեզուելա սպ
  • Պէշիկթաշ, Պոլիս, Օսմանեան Կայսրութիւն - 8 Յունիս 1954 1954 - 06 - 08 Փարիզ, Ֆրանսա հայ գրող, քննադատ, բանասէր, լրագրող եւ հանրային գործիչ Ծնած է Պոլիս
  • Յունիսին, իսկ Գործողութիւններու Ծրագիրը 13 Նոյեմբեր 2006 - ին Եվրոնյուզ 1957 Ֆրանսա Գերմանիա, Պելճիքա, Իտալիա, Լիւքսեմպուրկ, Հոլանդա 1973 Տանիմարքա, Միացեալ
                                               

Միսաք (անձնանուն)

Միսաք Մանուշեան ֆրանսերէն՝ Missak Manouchian 1906 Ատըեաման-1944 Ֆրանսա լրագրող, Ֆրանսայի ազգայի հերոս Միսաք Մեծարենց 1885-1908 Կ.Պոլիս արեւմտահայ բանաստեղծ Միսաք Թորլաքեան 1888 ՕԿ-1968 Քալիֆորնիա

Users also searched:

...
...
...