Back

ⓘ Քանդակագործութիւն




Քանդակագործութիւն
                                     

ⓘ Քանդակագործութիւն

Քանդակագործութիւն կը պատկերացնէ մարդուն, կենդանիներուն, բնութեան եւ առարկաներուն։ Քանդակը, սուորաբար, նախ կը կերտեն կաւով, կամ մոմով։

Քանդակն ունի 2 ենթատեսակ՝ բոլորաքանդակ ստեղծագործութիւնը բոլոր կողմերէն տեսանելի է ռելիեֆ պատկերը հարթութեան վրայ կը փորագրուի։ Ռելիեֆները, ըստ ծաւալային պատկերաձեւերու, կըլլան բարձրաքանդակ քանդակապատկերին ծաւալի կէսէն աւելին դուրս է մակերեսէն, հարթաքանդակ քանդակապատկերին ծաւալի կէսէն պակաս դուրս է մակերեսէն եւ խորաքանդակ մակերեսէն խոր ինկած քանդակապատկեր, որոնք կը հարդարեն շենքի ճակատը, գոտին, ճակտոնը, ներսի պատերն ու առաստաղը առաստաղապատկեր։

                                     

1. Հնագոյն քանդակագործութիւն

Քանդակագործութեան մէջ առաջին նմուշները ստեղծուած են վաղ անցեալին։ Դեռեւս պրոնզի դարին մէջ քանդակագործութիւնը կը համարուի մասնագիտութիւն, որուն հնագոյն կեդրոններն էին Հին Եգիպտոսն ու Միջագետքը։ Քանդակագործութեան պատմութեան կարեւոր շրջանը անթիք շրջանն է, որուն լաւագոյն մասը ներդաշնակ զարգացած մարդուն կերպարի ստեղծումն էր ։

15-19-րդ դարերուն քանդակագործութեան մէջ գերիշխած են կառուցուածքային աւելի ազատ լուծումները ։ 20-րդ դարին թարմացուած է եւ նորոգուած են քանդակագործութեան ոճն ու նիւթերը։

Քանդակագործութեան ամենահին ձեւերէն են կիսանդրին, անդրին ամբողջական արձանը, դիմաքանդակը եւայլն։ Կը տարբերին նաեւ թեմատիկ քանդակներ, որոնք կը պատկերացնէն մէկ կամ մի քանի ձեւ ։

Տարբեր նիւթեր օգտագործելով կը կիռարուին քանդակելու տարբեր ձեւեր։

                                     
  • Հայաստանի Արագածոտն մարզի Արագածաւան քաղաքին մէջ: 2010 - էն 2014, քանդակագործութիւն սորված է Հայաստանի Գեղարուեստի Պետական Ակադեմիոյ մէջ: Մագիստրոսի վկայականը
  • դիմաքանդակ եւ 1956 - 1958 Ալֆրէտ Ժանիոյի հետ բարձրաքանդակ եւ կոթողական քանդակագործութիւն Զաւէն Խտըշեան եղած է Լիբանանի մէջ քանդակագործութեան առաջին դասախօսը
  • հաստատուելով Մոնթրէալի մէջ, ուր կ ապրի մինչեւ իր մահը 1978 - էն սկսեալ քանդակագործութիւն եւ գեղանկարչութիւն կը դասաւանդէ Քէպէքի համալսարանին մէջ Արտօ Չաքմաքճեանի
  • ազդեցութիւնը գործած է նաեւ դրացի երկիրներու ճարտարապետական ոճերուն վրայ Քանդակագործութիւն Թէեւ հայկական եկեղեցիները ընդհանրապէս չեն բեռնաւորուած քանդակներով
  • Քարիտներ հին Յունական քանդակագործութեան պատճէն Հերմէս հին յունական քանդակագործութիւն Ռուս գեղեցկուհի, Կոստանտին Մակովսկովի նկարը 1839 - 1915 Հէլկա
  • Հայոց անուանադիր նախնին Հայկն է Սերունդները հետագային անոր անունով ալ կոչուած են հայկազունք, հայք, հայեր, հայերու երկիրը Հայք, Հայոց աշխարհ Միջնադարին