Back

ⓘ Ցեղասպանութիւն




                                               

Ռուանտայի ցեղասպանութիւնը

Ռուանտայի ցեղասպանութիւն, տեղի ունեցած է 1994-ին, իշխանութեան գլուխ անցած ժամանակաւոր կառավարութեան կողմէն։ Ընթացքին զոհուած են 800․000 անմեղ թութսիներ, այսինքն երկրի բնակչութեան 20 տոկոսը։ Ցեղասպանութեան պատճառը երկրի բնակչութիւնը կազմող երկու ցեղախումբերուն` թութսիներուն եւ հութուներու միջեւ գոյութիւն ունեցող դարաւոր թշնամութիւնն էր։

Ցեղասպանութիւն
                                     

ⓘ Ցեղասպանութիւն

Ցեղասպանութիւն, միջազգային յանցագործութիւն, ըստ՝ Միաւորուած Ազգերու Կազմակերպութեան, 1948 թուականի Դեկտեմբեր 12-ին ընդունուած "Ցեղասպանութեան յանցագործութիւնը կանխելու եւ անոր համար պատիժի մասին համաձայնագիր" ՝ որեւէ ազգային, կրօնական կամ ցեղային խումբի, մասնակիօրէն կամ ամբողջութեամբ մտադրուած համակարգուած ոչնչացում հետեւեալ կերպով՝

  • Միտումնաւոր այնպիսի կենսապայմաններ ստեղծել այդ խումբի համար, որ հաշուուած են՝ հանգեցնելու անոնց լիարժէք կամ մասնակի ֆիզիկական ոչնչացման,
  • Խումբի անդամներուն մարմնական կամ մտաւոր ծանր վնասի պատճառել,
  • Խումբի անդամներու սպանութիւն,
  • Այնպիսի միջոցառումներ պարտադրել, որ կը կանխարգիլեն այդ խումբի աճման,
  • Այդ խմբի երեխաները՝ հարկադրաբար, այլ խումբ տեղափոխման։

1948 թուականի Դեկտեմբեր 12-ին ընդունուած ՄԱԿ-ի համաձայնագիրով, ցեղասպանութիւնը կը նկատուի միջազգային յանցագործութիւն։

                                     

1. Ցեղասպանութեան օրինակներ

  • 1994 թուականին Ռուանտայի մէջ մասսայական ջարդը, որուն ժամանակ խութի ցեղը ոչնչացուց թութսի ցեղէն՝ 600.000 հոգի։
  • Փոլ Փոթիի եւ Իենգ Սարիի ռեժիմի օրով 1975 - 79 թուակններուն երեք միլիոն կամբոջացիներու ոչնչացումը։
  • Նացիստական Գերմանիոյ կողմից Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ հրեաներու տես Հոլոքոսթ, գնչուներու եւ խորհրդային ռազմագերիներու ոչնչացումը։
  • Հայերու սպանութիւնն ու տեղահանումը Օսմանեան կայսրութեան ժամանակաշրջանին՝ 1895–1923 թուականներուն տես՝ Մեծ Եղեռն։
  • Հայերու ոչնչացումն Ատրպէյճանի մէջ՝ 1988–1993 թուականներուն ։
                                     

2. Գրականութիւն

  • Ball, P., P. Kobrak, and H. Spirer 1999. State Violence in Guatemala, 1960–1996։ A Quantitative Reflection. Washington, D.C.։ American Association for the Advancement of Science.
  • Andreopoulos George J., ed. 1994։ Genocide: Conceptual and Historical Dimensions ։ University of Pennsylvania Press։ ISBN 0-8122-3249-6
  • Chalk Frank; Kurt Jonassohn 1990։ The History and Sociology of Genocide: Analyses and Case Studies ։ Yale University Press։ ISBN 0-300-04446-1
                                     
  • լուսանկարները, նիւթերը կը ներկայացնեն հայ բնակչութեան խաղաղ կեանքը մինչեւ Ցեղասպանութիւն Երկրորդ ցուցասրահը 700ք.մ. կը ներկայացնէ ականատեսներու վկայութիւններ
  • համառօտ անուանացանկ 16881940 Սթանպուլ, 1940 Սվազլեան Վերժինէ, Հայոց ցեղասպանութիւն Ականատես վերապրողների վկայութիւններ, Երեւան, 2000 Յարութիւն Մինասեան
  • Հայոց Մեծ ցեղասպանութեան ճանաչման գործին մէջ Անոր Վերջին գիրքը Հայոց ցեղասպանութիւն խօսում է աշխարհը 1915 - 2005, փաստաթուղթեր եւ հռչակագիրներ The Armenian
  • դաժան հաշուեհարդար տեսնելով տեղի հայ բնակիչներուն հետ Կաղապար: Հայոց ցեղասպանութիւն Զգալով վերահաս վտանգը Հաճընի հայերը իրենց կառավարիչ, փաստաբան Կարապետ
  • ոչնչացումէն մազապուրծ հայոց մեծերու դիմանկարներ 20 - րդ դարի առաջին Ցեղասպանութիւն ինտերակտիւ գիրք. ցեղասպանութեան թեմայով գիրքեր, թուայնացուած վաւերագրութիւներ
  • տեղափոխուած են հայաստան եւ Արցախ: Արցախեան ազատամարտ Սումգայիթի Հայոց ցեղասպանութիւն Գանձակի ջարդեր ղարաբաղեան ազատագրական պատերազմ 1988 - 1994 թթ.է հանրագիտարան
  • արդարացնել թուրքերուն կողմէ կատարուած Հայոց Ցեղասպանութիւնը իբրեւ ցեղասպանութիւն Ցեղասպանութեան դիմաց իմաստով Յատկանշական է նաեւ, որ այդ գործը Թուրքիոյ
  • Հայաստանի մէջ. Վերածնուած Հայաստան Երեւան Լաւագոյն գործերէն են Ցեղասպանութիւն Լեդան եւ կարապը Լեռներու մայրը Պտղաբերութիւն Ծովային թռչունը
  • գործադրած Ցեղասպանութեան Այսօր արդէն հանրայայտ ճշմարտութիւն է, որ ցեղասպանութիւն բառը իր ժամանակակից իմաստով գործածութեան յանձնած Ռաֆայէլ Լեմքին կը ներշնչուի

Users also searched:

...
...
...