Back

ⓘ Շաքարախտ




                                               

Համ

Համ, այն զգայութիւնը կամ տպաւորութիւնն է երբ կունենանք ճաշելու ընթացքին: Համի զգայնութիւնը կը ստանանք հիմանակ լեզուի, աւելի նուազ չափով՝ քիմքի, կոկորդի եւ խռչափողի շնորհիւ:

                                               

Բորակածնային Յօդատապ

Բորակածնային Յօդատապ ը կամ Gout-ը յօդաբորբի ընտանիքին մաս կը կազմէ, որ կը յառաջանայ բորակածնային թթուի-միզաթթուի յօդին մէջ դիտաւորումով: Այս մէկը նախ կը սկսի մէկ յօդի մէջ եւ ապա ժամանակի ընթացքին կրնայ հասնիլ նաեւ այլ յօդերու: Բորակածնային յօդատապը ընդհանրապէս կը յայտնուի մարմնի պզտիկ յօդերու մէջ, եւ հատկապէս՝ ոտքին բթամատին մէջ: Բորակածնային յօդատապը 50 տարեկանէն առաջ աւելի յաճախ կը յայտնուի տղամարդոց մօտ, իսկ 50 տարեկանէն ետք՝ կիներու մօտ:

                                               

Վահանագեղձ

Վահանագեղձ ը, կը գտնուի վիզին յառաջամասը։ Ան կազմուած է երկու բաժիններէ՝ աջ եւ ձախ, որոնք միացած են իրարու վահանագեղձային վզիկով մը, եւ որոնք կը շրջապատեն խռչափողը առջեւէն եւ երկու կողմերէն: Վահանագեղձը կ՛արտադրէ երկու կարեւոր ներազդակներ hormones՝ thyroxine-T4 եւ triiodothyronine-T3, որոնք կը գործեն մարմնի բոլոր հիւսկէններու բջիջներուն վրայ: T3 եւ T4 ներազդակները մեծ դերակատարութիւն ունին սաղմի եւ նորածինի աճման եւ զարգացման գործընթացին մէջ, ի մասնաւորի ուղեղային եւ մարմնական somatic հիւսկէններու պարագային: Անոնք մարդու կեանքի ամբողջ տեւողութեան կը կանոնաւորեն բնասպիտի, ածխաջրատներու եւ ճ ...

                                               

Ճարպակալում

Ճարպակալումը հիւանդութիւն մը, որ կրնայ զարգանալ կեանքի որեւէ հանգրուանին։ Ըստ բժիշկներուն, հիւանդութիւնը կրնայ հոգեբանական, բժշկական եւ առողջական լուրջ խնդիրներ յառաջացնել։ Ճարպակալումը կը զարգանայ, երբ մարմինին ընդունած սննդանիւթերուն քանակը կը գերազանգէ իր սպառած ջերմուժին ուժականութիւնը։ Բժշկութեան մէջ ընդունուած է գիրութեան հաշուարկման յատուկ բանաձեւ մը, որ կը կոչուի մարմինի զանգուածը չափանիշ BMI, որ կը գնահատէ մարդու հասակին եւ կշիռքին յարաբերակցութիւնը։ Ճարպակալում կը համարուի այն երեւոյթը, երբ ստացուած արդիւնքը, այսինքն՝ մարմինի զանգուածի չափանիշը 30-35-էն վեր է։ 1992-էն ի վեր սկսած ...

                                               

Քիթի Արիւնահոսութիւն

Քիթի արիւնահոսութիւնը բնական երեւոյթ մը չէ: Անիկա ժողովուրդը շփոթի եւ ահազանգի կը մատնէ ու անհաճոյ կացութիւն մը կը ստեղծէ թէ՛ ենթակային եւ թէ անոր շուրջը գտնուողներուն համար: Սակայն կրնանք ըսել, թէ քիթի արիւնահոսութիւնը միշտ մտահոգիչ չէ: Մարդոց մոտ 60%-ը կ՛ունենան քիթի արիւնահոսութիւն, որոնցմէ միայն 10%-ը մտահոգիչ է: Քիթի արիւնահոսութեան պատճառները բազմաթիւ են: Անիկա տեղի կ՛ունենայ երկու ձեւով. Քիթի յառաջամասէն anterior. Քիթի յետսամասէն posterior։

                                               

Ուղեղային Արիւնահոսութիւն

Ուղեղը առողջ աշխատելու համար պէտք ունի թթուածինի եւ սննդանիւթերու, եւ այս բոլորը ուղեղին կը հասնին զարկերակներու արիւնով: Արիւնը ուղեղին կը հասնի երկու քնքային եւ երկու ողնայարային զարկերակներով, որ ուղեղ հասնելէ ետք կը բաժնուին տասնեակ մը փոքր զարկերակներու եւ մազերակներու: Ուղեղային արիւնահոսութիւն կը կոչուի երբ արիւնահոսութիւն կ՛ունենանք ուղեղին մէջ եւ անոր շուրջը: Տարբեր տեսակի ուղեղային արիւնահոսութիւններ գոյութիւն ունին, անոնք կ՛անուանուին ըստ արիւնահոսութեան վայրին:

Շաքարախտ
                                     

ⓘ Շաքարախտ

Շաքարախտը 5-րդ դարէն ի վէր ծանօթ է բժշկութեան: Սուսրութեայի ձեռագրին մէջ հնդիկ բժիշկը յիշած է հիւանդութեան կարեւոր նշանները եւ անուանած է զայն "մեղրով մէզ": Միջնադարուն քրիստոնեայ եւ արաբ բժիշկներ ալ ուսումնասիրած են շաքարախտը, բայց միայն 1922-ին է, որ բժշկութիւնը պայքարի զօրաւոր զէնք մը ունեցաւ այս հիւանդութեան դէմ, երբ Պանտինկ ըրաւ էնսիւլինի գիւտը:

                                     

1. Հիւանդութեան բնոյթը

Պանկրէաս pancreas կոչուած մարդուն մարմնին ներքին գործարանը կարտադրէ հիւթ մը hormone էնսիւլին insulin անունով, որ ջրաբնածխային նիւթերը կը վերածէ շաքարի: Բնական պայմաններու մէջ այդ շաքարը կամբարուի լեարդին եւ մկաններուն մէջ, իսկ արեան շաքարի քանակութիւնը կը մնայ միշտ անփոփոխ 0.90 օ/օօ-1.10 օ/օօ համեմատութեամբ: Որեւէ պատճառով, երբ էնսիւլինի արտադրութիւնը պակսի՝ ջրաբնածխային նիւթերու ձեւափոխութիւնը կը խանգարուի եւ շաքարի համեմատութիւնը կաւելնայ արեան մէջ: Երբ այդ համեմատութիւնը 1.60-1.70 օ/օօ-ի հասնի՝ շաքարը երեւան կու գայ նաեւ մէզին մէջ:

                                     

2. Հիւանդութեան պատճառները

Շաքարախտը կրնայ ըլլալ ի ծնէ եւ կամ հետեւանք՝ կարք մը հիւանդութեան եւ արկածներու:

Առաջին պարագային մեծ դեր կը խաղան ցեղաբանական եւ ժառանգական ազդակները: Այսպէս, օրինակ, հրեաները շատ աւելի ենթակայ են շաքարախտի քան Ափրիկէի սեւամորթերը: Միացեալ Նահանգներու մէջ շաքարախտէ մեռնողներու թիւը հետզհետէ կաւելնայ եւ հիւանդութեան զոհ կերթան ճերմակամորթերը եւ սեւամորթերը հաւասարապէս: Շաքարախտաւորներու զաւակները, 25 առ 100 համեմատութեամբ, ենթակայ են շաքարախտի:

Շաքարախտը կրնայ նաեւ հետեւանքը ըլլալ այլ հիւանդութիւններու օրինակ՝ Թիֆոյիտի, պանկրէասի կամ ուրիշ ներքին գործարանի մը խանգարման, յուզումներու, հոգերու, արկածի պատճառով գլուխի վրայ բացուած վէրքերու, եւն.:

Շաքարախտը նշմարելի է աւելի՝ գէրերու, նստակեաց կեանք վարողներու խանութպան, պաշտօնեայ եւ շատակերներու մօտ: Հարուստները աւելի ենթակայ են քան աղքատները: Թէեւ արիքոտներու հիւանդութիւն է, սակայն երբեմն փոքրերն ալ չեն խուսափիր անկէ:

                                     

3. Շաքարախտի ախտանշանները

Շաքարախտաւոր մը, սկիզբը չանդրադառնար իր հիւանդութեան: Կը զգայ թէ կը նիհարնայ կը յոգնի շուտով՝ հակառակ լաւ ուտելուն եւ խմելուն: Մարմնին վրայ բացուող պատահական վէրքերը ուշ կըսպիանան: Ակռաները կը փտին: Ջղային, մկանային ցաւեր եւ տեսողական գործարանները կը տկարանան: Յիշեալ մէկ կամ միւս անհանգստութեան համար երբ դիմէ բժիշկի, այս վերջինը յետ մանրակրկիտ քննութեան, կրնայ ախտաճանաչել շաքարախտը: Միայն արկածի հետեւանքով առաջած շաքարախտն է որ քանի մը օրուան մէջ ցոյց կու տայ հիւանդութեան բոլոր նշանները եւ շուտով կախտաճանաչուի:

Շաքարախտաւորի մը մօտ կը գտնենք հետեւեալ յատկանշական անբնականոնութիւնները.

  • Անյագ ծարաւ Հիւանդը շատ ջուր կը խմէ: Սկիզբը՝ աւելի շատ: Դարմանումին հետ կրնայ նուազիլ, նոյնիսկ անհետանալ ծարաւի զգացումը
  • Անկուշտ ախորժակ Նշան մը, որ միշտ ալ կը մնայ հիւանդին վրայ
  • Շաքար՝ արեան մէջ Առողջ մարդու մը արեան մէջ շաքար կայ 0.90 օ/օօ համեմատութեամբ, եւ անփոփոխ կերպով: Շաքարախտի պարագային այս քանակը կրնայ հասնիլ 2 օ/օօ համեմատութեան
  • Շաքար՝ մէզին մէջ Լուրջ ախտանշան մը է երբ 24 ժամուան ընթացքին 30 կրամ շաքար գտնուի հիւանդին մէզին մէջ: Այս քանակութիւնը կրնայ բարձրանալ, հասնիլ 1000 կրամի: Մէզի մէջի շաքարի քանակը ենթակայ է փոփոխութիւններու: Կրնայ պակսիլ, նոյնիսկ անհետանալ, սակայն չի նշանակեր թէ դարմանուած է հիւանդութիւնը: Այս փոփոխութիւնները կախում ունին առաւելաբար սննդառութենէն
  • Առատ մէզ Հետեւանքը՝ առատ խմելուն: Պարզ շաքարախտաւոր մը կը միզէ օրական 2.5-3 լիթր: Կաւելնայ այս քանակը, երբ շաքարը աւելնայ արեան մէջ

Էնսիւլինի սրսկումներու ազդեցութեան տակ կրնայ շաքարը իր բնական քանակին իջնել՝ թէ մէզին եւ թէ արեան մէջ:



                                     

4. Շաքարախտի հետեւանքները

Երբ լաւ չի խնամուիր շաքարախտը, երեւան կու գան անխուսափելի բարդութիւններ:

  • Սէռային գործարաններու սկարութիւն
  • Ջղային ցաւեր, տեսողութեան տկարութիւն, նոյնիսկ կուրութիւն
  • Բարդութիւններ՝ սրտի, լեարդի եւ այլ գործարաններու վրայ
  • Քաղցկեղ կանկրէն եւ թոքի վէրքեր
  • Շաքարախտի քնատութիւն coma Ամէնէն սարսափելի եւ անմիջական վտանգը, որ կը սպառնայ շաքարախտաւորին: Հետեւանք՝ արեան մէջ ասեթոններու կուտակումին եւ ալքալէն նիւթերու նուազումին: Հիւանդը կունենայ սրտխառնուք, փսխունք, դժուար շնջառութիւն, ստամոքսի ցաւեր, ուժաթափութիւն: 12 ժամէն կը տանի հիւանդը, եթէ անմիջական դարմանումը ուշանայ
                                     

5. Շաքարախտի դարմանումը

Շաքարախտի տեսակները շատ են: Թեթեւ տեսակները կը հանդուրժուին բնական կեանքի մէջ եւ մինչեւ խոր ծերութիւն կապրեցնէն ենթական, եթէ կատարէ ան՝ անհրաժեշտ փոքր խնամքները: Ծանր տեսակի շաքարախտ ունեցողներն ալ, թէեւ արմատապէս չեն բուժուիր, սակայն կրնան շատ բնական կեանք մը վարել այսօր՝ շնորհիւ երկու միջոցներու սննդառութեան սեղմումներու եւ էնսիւլինի սրսկումներու:

Վերջերս Պերլինի յայտնի բժիշկներէն Ֆրանք, Ֆուշ, Աքէլիս եւ ուրիշներ գտած եւ փորձած են սիւլֆամիտի Sulfamid նոր տեսակ մը՝ B Z 55 անունով, որ մեծ յոյսեր կը ներշնչէ շաքարախտի հիմնական բուժման մէջ:

  • Էնսիւլինի գործածութիւն Էնսիւլինի սրսկումներ կրայ կատարել տալ շաքարախտաւորը՝ բժիշկին խորհուրդը առնելէ վերջ միայն: Բժիշկը կը որոշէ տրուելիք էնսիւլինին տեսակն ու քանակը, այլապէս էնսիւլինի ինքնագլուխ գործածութիւնը կրնայ վտանգաւոր դառնալ հիւանդին համար
  • Սննդառութեան սեղումներ Էնսիւլինի գիւտէն առաջ՝ միակ այս զէնքով բժշկութիւնը կը պայքարէր շաքարախտի դէմ: Այսօր ալ ան կը մնայ հատու զէնք մը եւ երբեմն մինակը կը բաւէ դարմանելու համար հիւանդը: Ինչպէս յայտնի է՝ սննդառութիւնը մարմնին կապահովէ անհրաժեշտ ջերմուժը calorie: Բնական կեանք մը ապրող առողջ մարդ մը պէտք ունի օրական 3000 միաւոր ջերմուժի: 3000 միաւորէն շատ աւելի պակաս ջերմուժ կը բաւէ շաքարախտաւորին: Այս նպատակով՝ ենթական քիչ պիտի ուտէ շատ ջերմուժ տուող ուտելիքներ: Ոչ տապկուած այլ խաշուած գետնախնյորը լաւագոյն սնունդն է: Պիտի գործածէ շաքարախտաւորներու մասնայատուկ հաց: Գինի կրնայ խմել պայմանաւ որ անոգշ գինի չըլլայ: Կրնայ ուտել բանջարեղէն, որքան որ ուզէ, ինչպէս նաեւ առատ պտուղ
                                     
  • Հեշտոցային Արիւնահոսութիւն Քիթի Արիւնահոսութիւն Վահանագեղձ Կրիփ Եւ Հարբուխ Շաքարախտ Gates Robert H. 2003 Infectious disease secrets 2. հրտրկթն Philadelphia:
  • Gynecological հիւանդութիւններով եւ նիւթափոխանակութեան խանգարումներով շաքարախտ միզաթթուային ախտակրութիւն տառապողները 1950 - ականներուն մեծ թափ ստացաւ
  • հիւանդութիւններ. Մորթային հիւանդութիւններ. Մարմնական հիւանդութիւններ, օրինակի համար շաքարախտ եւ սրտանօթային cardiovascular հիւանդութիւններ, որոնց պատճառով մատներու
  • գինեկոլոգիական հիւանդութիւններով եւ նիւթափոխանակութեան խանգարումներով շաքարախտ միզաթթիւային դիաթէզ տառապողները 1950 - ականներուն մեծ թափ ստացաւ առողջարանային
  • կամ երկկողմանի. Տարեցութիւն. լսողական կորուստը ընդհանրապէս երկկողմանի է. Շաքարախտ պնդերակութիւն եւ արեան քոլեսթերոլի բարձրացում. լսողական կորուստը միշտ

Users also searched:

diabet, շաքարախտի նշաններ, շաքարային դիաբետ ախտանշաններ, շաքարային դիաբետ նախանշաններ, շաքարային դիաբետ սնունդ,

...
...
...