Back

ⓘ Արա Սարգսեանի եւ Յակոբ Կոջոյեանի Տուն-Թանգարան




Արա Սարգսեանի եւ Յակոբ Կոջոյեանի Տուն-Թանգարան
                                     

ⓘ Արա Սարգսեանի եւ Յակոբ Կոջոյեանի Տուն-Թանգարան

Արա Սարգսեանի եւ Յակոբ Կոջոյեանի տուն-թանգարան, հիմնուած է Երեւանի մէջ 1973-ին ՀԽՍՀ Մինիստրներու Խորհուրդի 25 Մայիս 1970-ի որոշման համաձայն եւ կը հանդիսանայ Հայաստանի ազգային պատկերասրահի մասնաճիւղը։

1934-էն մինչեւ թանգարանի հիմնադրումը Արա Սարգսեանը եւ Յակոբ Կոջոյեանը բնակած ու ստեղծագործած են այստեղ։

Տուն-թանգարանի հաւաքածոն կը կազմեն ինչպէս թանգարանի պատկանելիութեան, այդպէս ալ արուեստագէտներու ընտանիքներու սեփականութիւնը հանդիսացող ստեղծագործութիւնները։

                                     

1. Պատմութիւն

Երեւանի կեդրոնը կը գտնուիերկյարկանի առանձնատունը, ուր տասնեակ տարիներ իրենց ընտանիքներով ապրած եւ ստեղծագործած են հայկական կերպարուեստի երկու խոշոր վարպետներ` քանդակագործ Արա Սարգսեանը 1902-1969 եւ նկարիչ Յակոբ Կոջոյեանը 1883-1959: 1973-ին ժառանգներու համաձայնութեամբ տրամադրուած է պետութեան, ստեղծուած է տուն-թանգարան՝ ՀԱՊ-ի մասնաճիւղի կարգավիճակով:

Տուն-թանգարանի շէնքը կառուցուած է 1936-ին ճարտարապետ Վարազդատ Արեւշատեանի նախագիծով, վերակառուցուած 1973 եւ 1981-ականներուն:

                                     

1.1. Պատմութիւն Արա Սարգսեան բաժին

Մասնաճիւղի՝ Արա Սարգսեանի արուեստի բաժնին մէջ, ներկայացուած են ստեղծագործութիւններ ՀԱՊ-ի եւ քանդակագործի ընտանիքի հաւաքածոներէն, ուսանողական շրջանի աշխատանքներու լուսանկարներ, յուշաձեռագրային նիւթեր: Այստեղ կարելի է ծանօթանալ նաեւ արուեստագէտի թատերական ձեւաւորումներուն ու գրաֆիկական գործերուն: Արա Սարգսեանի ստեղծագործութիւնը կը համադրէ ազգային եւ եւրոպական արուեստներու ձեռքբերումները, իւրայատուկ հմտութեամբ կը համադրէ աւանդականն ու նորարարականը, յիշատակի վեհութիւնն ու տան քնարականութիւնը, ձեւերու ու կերպարային ընդհանրացումն ու հոգեբանական յուզականութիւնը: Մեծ է Արա Սարգսեանի ներդրումը նոր շրջանի հայ քանդակագործական դպրոցի սկզբնաւորման գործին մէջ: Ան եղած է Խորհրդային Հայաստանի յիշատակի քանդակագործութեան հիմնադիրը, ինչպէս նաեւ Հայաստանի նկարիչներու միութեան հիմնադիրն ու առաջին քարտուղարը, Երեւանի գեղարուեստի ինստիտուտի հիմնադիրն ու առաջին ռեկտորը:

                                     

1.2. Պատմութիւն Յակոբ Կոջոյեան բաժին

Շենքի երկրորդ յարկին մէջ տեղադրուած են Յակոբ Կոջոյեանի ստեղծագործութիւնները, յուշաձեռագրային փաստաթուղթերն ու անձնական իրերը: Ներկայացուած աշխատանքներու մէկ մասը ՀԱՊ-ի ֆոնտերէն է, միւսը` նկարչի ժառանգներու նուիրատուութիւնն է: Մեծ է վարպետի դերը հայկական կերպարուեստին մէջ: Կոջոյեանի գեղանկարներուն յատուկ է լեզուի սրութիւնը, լակոնիկ եւ արտայայտիչ ձեւերը, գունային լուծումներու նրբութիւնն ու կառուցուածքի վարպետութիւնը: Իր կտաւներուն մէջ նկարիչը կ՚արտացոլէ հայրենի երկրի կենցաղը, կը գովերգէ բնութիւնը, կ՚անդրադառնայ պատմական իրադարձութիւններուն: Առաւել նշանակալից է Յակոբ Կոջոյեանի ներդրումը գրաֆիկայի ասպարէզին մէջ: Հիանալի ճանչնալով հայկական միջնադարեան մանրանկարչութեան` ան ստեղծագործաբար կը կիրառէր արեւելեան կերպարները գրքային նկարազարդումներուն մէջ, յատկապէս` հեքիաթներուն: Կոջոյեանը նոր շրջանի գրքարուեստի խոշորագոյն դէմքերէն է:

Թանգարանը ունի յարմարաւէտ բակ՝ միջոցառումներ կազմակերպելու համար:

                                     

2. Տես նաեւ

  • Սասունցի Դաւիթ կտաւ, 1958
  • Երկրորդ Աշխարհամարտին Զոհուածներու Յուշարձան Ջանֆիդա
  • Սասունցի Դաւիթի Ծնունդը կտաւ
  • Հայաստան 2750
  • Մայր Հայաստան յուշարձան, Գիւմրի
  • Փիւնիկ գեղանկար
                                     
  • Կոմիտասի Թանգարան - ինստիտուտ Աբովեանի Տուն - Թանգարան Աւետիք Իսահակեանի Տուն - Թանգարան Երեւան Արա Սարգսեանի եւ Յակոբ Կոջոյեանի Տուն - Թանգարան Արամ Խաչատրեանի
  • պատմութեան եւ մշակոյթի անշարժ յուշարձաններու ցանկ Երեւան այս յօդուածը կը ներկայացնէ Երեւան քաղաքի Կեդրոն վարչական շրջանի պատմութեան եւ մշակոյթի յուշարձաններու