Back

ⓘ Ածխածին




Ածխածին
                                     

ⓘ Ածխածին

Ածխածինը յայտնի է հեռաւոր անցեալէն։ Փայտածուխն օգտագործուած է հանքերէն մետաղները վերականգնելու համար, իսկ ադամանդը՝ իբրեւ թանկագին քար։ 1789 թուականին ֆրանսացի քիմիագէտ Անթուան Լորան Լաւուազիէն հետեւութիւն կատարեց ածխածնի տարրային յատկութիւններու մասին։

                                     

1. Բնագիտական յատկութիւներ

Ածխածինը չի լուծուիր օրկանական եւ անօրկանական լուծիչներուն մէջ, կը լուծուի մետաղներուն մէջ երկաթ, կոբաղդ եւ այլն։ 1 մթնոլորտ ճնշման տակ օդի բացակայութեամբ կը ցնդի մօտ 3500 °C ջերմաստիճանին։ Կը հալի 3800±200 °C-ին 125 հազար մթնոլորտ ճնշումի տակ հաշուած է տեսականօրէն։

                                     

2. Քիմիական Յատկութիւններ

Բնական ածխածինը բաղկացած է երկու կայուն զուգաթիւէ isotope ՝ 12 C բնութեան մեջ հանդիպող զանգուածի 98.892%-ը եւ ¹³C զանգուածին 1.108%-ը։ Արհեստական եղանակով 10 C, 11 C, 14 C, 15 C եւ 16 C ռատիոաշխուժ զուգաթիւները կը ստացուին։

A խումբի տարր է։ Հիւլէիի հիմնական վիճակի արտաքին ելեկտրոնային մակերեւոյթի դասաւորում է 2s²p²։ Օքսիտացման կարեւորագոյն աստիճաններն են +2, +4, -4, հաւասարակշռութիւնները՝ 4 եւ 2։ Ածխածնի չեզոք հիւլէին շառաւիղը 0.077 նմ է։ C 4+ իոնի շառաւիղը՝ 0.029 նմ համակերպող թիւը 4, 0.030 նմ համակերպող թիւը 6։

Ածխածինով Տարիքի Որոշում

Ածխածինով տարիքի որոշման եղանակը անգլերէն՝ Carbon-14 dating կը կիրառուի կենսաբանական ծագում ունեցող առարկաներով եւ նիւթերով. տարիքը ատոնց մէջ, ածխածինի կայուն զուգաթիւներու համեմատ 14 C՝ իզոտոպի պարունակութիւնը չափելու միջոցաւ: Այս եղանակը 1946 թուականին առաջարկած է Ուիլիըրտ Ֆրէնք Լիպին անգլերէն՝ Williard Frank Libby:

                                     
  • Կազմ կշռով Տարր Տոկոսի շարք Ածխածին 83 - էն մինչեւ 87 Ջրածին 10 - էն մինչեւ 14 Ազոտ 0.1 - էն մինչեւ 2 Թթուածին 0.1 - էն մինչեւ 1.5 Ծծումբ 0.5 - էն մինչեւ 6
  • այնպիսի տարրեր, ինչպէս քլոր, նաթրիում, մակնիում, ծծումբ, կալիում, պրոմ եւ ածխածին Երկրակեղեւին մէջ քիմիական տարրի միջին պարունակութիւնը կը կոչուի կլարկային

Users also searched:

ածխածնի շրջապտույտ, գրաֆիտ բյուրեղավանդակ, գրաֆիտի բանաձեւ, կարբին, սիլիցիում,

...
...
...