Back

ⓘ Ստորոգութիւն:Ամիսներ




                                               

Յունիս

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Յունիս ՝ տարուան վեցերորդ ամիսը՝ ըստ Գրիգորեան Օրացույցին, կը բաղկանայ 30 օրէ, ան կը կոչվուի Իրաքի եւ Շամի երկիրներուն մէջ "Հզէյրան",եւ երբեմն Եգիպտոսի մէջ "Յունիյոյ",Թունիս եւ Ալժիրո մէջ "Ճուան"։ Յունիսը տարուան ամենէ երկար ցերեկուան ժամերու քանակը ունեցող ամիսն է: Յունիսը խոտը հնձելու ամիսը կը համարուէ։ Յունիսը նուիրուած էր Յունոն աստուածուհիին, որ հռոմէական դիցաբանական պանթէոնին մէջ՝ կանանց ու ընտանեկան կենցաղի հովանավորողն է։ Ըստ հայկական տոմարի, Յունիսը կը համապատասխանէ "Մարգաց" ամսուան։ Յունիս ամսուան կենդանաշրջանին նշանները կը համարուին Երկուորեակը՝ մինչեւ ...

                                               

Յունուար

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Յունուար, տարուան առաջին ամիսը, ըստ Գրիգորեան օրացոյցի, ունի 31 օր։ Առաջին օրը կը նշուի, որպէս՝ Նոր Տարուան օր։ Երբ 16-րդ դարուն ընդունուեցաւ համաշխարհային օրացոյցը, ըստ այդ տոմարի տարուան առաջին ամիսը հանդիսացաւ՝ Յունուարը, իսկ ամիսները կոչուեցան՝ հռոմէական անուններով։ Այդ մէկը հայերը նոյնպէս ընդունեցին եւ Նաւասարդ անունը փոխարինուեցաւ՝ Օգոստոս անունով ու դարձաւ տարուան ո՛չ թէ առաջին, այլ՝ ութներորդ ամիսը։ Տարուան ամիսներու բաժանման՝ այժմեան պատկերը, գոյութիւն ունի աւելի քան երկու հազար տարի։ Այն մեզ հասած է Յուլեան օրացոյցի յառաջացման հետ Հին Հռոմէն, ուրկէ նաեւ ...

                                               

Նոյեմբեր

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Նոյեմբեր, տարուան տասնմէկերորդ ամիսը, ըստ Գրիգորեան օրացոյցի, ունի 30 օր։ Հիւսիսային եկրագունդի տարածքին՝ աշնան վերջին ամիսն է, երբ օրերուն տեւողութիւնը կը պակսի, ուստի լոյսը կը նուազի։ Լուսաբացն ու մթնշաղը կարծես իրարու կը հանդիպին՝ ամպոտ օրուան կիսուն։ Լատիներէն "Նովեմ" ՝ ինը բառէն յառաջացած է։ Իսկ հռոմէացիներուն իններորդ ամիսն է, Մարտէն հաշուած։ Ըստ հայկական տոմարին, կը համապատասխանէ "Տրէ" ամսուան, այսինքն՝ չորրորդ ամսիը։ Այս կապուած է Տիր աստուծոյ հետ, որ պահլաւական, ինչպէս նաեւ հայ հին աստուածներէն մէկն էր։ Նոյեմբեր ամսուայ կենդանաշրջանին նշաններն են՝ մինչեւ ...

                                               

Սեպտեմբեր

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Սեպտեմբեր, տարուան իններորդ ամիսը, ըստ՝ գրիգորեան օրացոյցի, ունի 31 օր։ Հիւսիսային կիսագունդի տարածքին՝ աշնան առաջին ամիսը, իսկ հարաւային կիսագունդին՝ գարնան առաջին ամիսը։ Սեպտեմբերն իր անունը լատիներէն septem՝ բառէն ստացած է, քանի որ ըստ հին հռովմէական օրացոյցի եօթերորդ ամիսը համարուած էր, երբ Մարտը տարուան առաջին ամիսը եղող պարագային մինչեւ Ք.ա. 153-ը Օրացուցային բարեփոխումէն ետք, երբ որպէս առաջին ամիս աւելացուեցին Յունուարն ու Փետրուարը, Սեպտեմբերը դարձաւ իններորդ ամիսը, սակայն պահպանեցաւ իր անունը: Սեպտեմբեր ամսուայ կենդանաշրջանի նշաններն են՝ մինչեւ 22-ը՝ Կոյս ...

                                               

Փետրուար

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Փետրուար, տարուան երկրորդ ամիսը, իր հռոմէական Febriaius անուն ստացած է լատիներէն՝ februum բառէն, որ կը նշանակէ "մաքրում" եւ կապուած է, այդ ամսուն կատարուող, հռոմէացիներու Februa մաքրագործութեան արարողութեան հետ։ Մեր թուարկութենէն 56 տարի առաջ, Յուլիոս Կեսարի հրամանով կատարուած օրացոյցի բարեփոխումէն ետք, Փետրուարը դարձաւ երկրորդ ամիսը եւ ունէր 29 օր։ Յետագային, ամիսներէն մին՝ ի պատիւ Յուլիոս Կեսարի, կոչուեցաւ Յուլիս, իսկ անոր յաջորդող Օգոստոս ամիսը՝ Օգոստոս կայսեր պատուոյն։ Բայց Օգոստոսն ունէր միայն 30 օր, իսկ Յուլիսը՝ 31։ Մէկ բան, որ կը շեշտէր Կեսարի գերազանցութիւ ...

                                               

Օգոստոս

Կաղապար:Ամիսներու Գլխագիր Օգոստոս նաեւ՝ Աւգոստոս, տարուան ութներորդ ամիսը ըստ Գրիգորեան օրացոյցի, ունէ 31 օր։ Օգոստոս բառը կը ծագի Օգոստոս կայսեր անունէն։ Սա ամիսը սկիզբնապէս լատիներէն Sextilis կոչուած էր, քանի որ ան Ք.ա. 753-ին ստեղծուած հռովմէական տասնամսեայ օրացոյցի վեցերորդ ամիսը եղած էր, երբ Մարսը կը համարուէր առաջինը: Շուրջ Ք.ա. 700-ին ան դարձաւ ութերորդը, երբ Նումա Պոմպիլիուսին կողմէ Մարտէն առաջ Յունուարն ու Փետրուարը աւելացուեցին: Ք.ա. 45-ին Յուլիոս Կեսարը Յուլեան օրացոյցը ստեղծելիս աւելացրեցաւ երկու օր, անոր տալով ներկայից 31 օր երկարութիւնը: Ք.ա. 8-ին անոր տրուեցաւ Աւգոստոս կայսե ...

Users also searched:

...
...
...