Back

ⓘ Ստորոգութիւն:1943 մահեր




                                               

Խադ Աջապահեան

Խադ Աջապահեան, տեղւոյն ազգային վարժարանին մէջ նախնական ուսումը ստանալէ յետոյ՝ կը մտնէ վանք 1898-ին, եւ յաջողութեամբ կը վերջացնէ ժառանգաւորացի դասընթացքը։ 1902-ին կը ձեռնադրուի սարկաւագ, իսկ աբեղայ՝ 1909-ին, եւ 1910-ին ալ վարդապետ՝ Սահակ Կաթողիկոսէն։ Զանազան պաշտօններ վարած է վանքին մէջ։ 1914-ին, նուիրակ ղրկուած է Եօզգրաթի Թեմը եւ այդ առթիւ ալ, ընդհանուր վիճակագրութիւն մը պատրաստած է անձամբ շրջելով այդ շրջանի 45-է աւելը հայաբնակ գիւղերը։ Տեղահանութեան, խումբ մը միաբաններով իր հետ ապահով կերպով կը տանի վանքին թանկարժէք անօթները Հալէպ: 1915-ին, կաթողիկոսին եւ միաբաններու հետ կը ղրկուի Երուսաղ ...

                                               

Սարգիս Արարատեան

Արարատեան Սարգիս կամ 1 Հոկտեմբեր 1884, Շաքի, Ելիզավետպոլ Նահանգ, Ռուսական Կայսրութիւն - 1943, Պուխարեստ, Ռումանիա), յայտնի հասարակական գործիչ եւ քիմիագէտ:

                                               

Զապէլ Եսայեան

Ծնած է 4 Փետրուար 1878-ին, Սկիւտար Պոլիս։ Նախակրթութիւնը ստացած՝ տեղւոյն ծխական վարժարանին մէջ։ Աւարտած է Սկիւտարի Ս. Խաչ վարժարանը 1892–ին։ Իր առաջին գրութիւնը՝ "Երգ առ գիշեր" արձակ քերթուածը, հրատարակուած է Արշակ Չօպանեանի "Ծաղիկ" ին մէջ, 1895-ին։ Փարիզի մէջ հետեւած է Սորպոնի եւ Գոլէճ տը Ֆրանսի գրականութեան ու փիլիսոփայութեան դասընթացներուն։ Գործակցած է Գուիտոն Լուսինեանի հետ՝ վերջինիս ֆրանսերէն-հայերէն բառարանի պատրաստութեան գործին մէջ։ 1908-ին, Օսմանեան սահմանադրութեան խանդավառ օրերուն, կը վերադառնայ Պոլիս, եւ, գրական ու հանրային գործունէութեամբ, տիրական անուններէն մէկը կը դառնայ մեր մ ...

                                               

Յակոբ Յարութիւնեան

Յակոբ Պօղոս Յարութիւնեան, Խաստուր - 1943), հայ փիլիսոփայ, երաժշտագէտ, մանկավարժ, գրականագէտ, լեզուաբան: Փիլիսոփայական գիտութիւններու մասնագէտ:

                                               

Աւետիս Նագգաշեան

Ծնած է 1868 թուականին, Հաէպի նահանգի Այնթէպի գաւառի նոյնանուն գաւառակի կեդրոն Այնթէպ քաղաքին մէջ։ Նախնական կրթութիւնն ստացած է Ասատուր խալֆայի "դպրոցիէն ներս" ։ 1887 1888 թուականին աւարտած է ամերիկացի միսիոներներու Այնթէպի Կեդրոնական Թուրքիոյ գոլէճը։ 1888-89 թուականներուն սորված է Այնթապի բժշկական վարժարանին մէջ, որ փակուելուն պատճառով ուսումը կիսատ կը ձգէ։ 1889-90 թուականներուն, բժիշկ Ալթունեանի օգնական աշխատած է։ 1890-94 թուականներուն ուսանած է Պէյրութի Ամերիկեան համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի մէջ եւ սատացած է բժշկական վկայական։ 1895 թուականին՝ հայկական կոտորածներու ժամանակ, գտնուած է Մ ...

                                               

Սերկէյ Ռախմանինով

Սերկէյ Վազիլեւիչ Ռախմանինով, ծնած է 1 Ապրիլ 1873-ին Սեմեոնովոյ, Նովկորոտի կուպերնիա, եւ մահացած 28 Մարտ, 1943-ին Պեւրլի Հիլզ, Միացեալ Նահանգներ։ Եղած է ռուս յօրինող դաշնակահար եւ ղեկավար։ Սերկէյ ազդուած է իր հայրենակիցներէն՝ Չայքովսքիէն եւ Ռիմսքի-Քորսաքովէն եւ գործերը պատկանած են "վիպապաշտ" սեռին։ Ան մասնաւորապէս յայտնի է իր դաշնամուրի concerto-ի 2-րդ եւ 3-րդ մասերով։

                                               

Լեւոն Փաշալեան

Քանի մը ուրիշ պատմուածքներու մէջ տարբեր գծով մը ի յայտ կու գայ Փաշալեանի դիտելու եւ պատմելու մեծ շնորհը․- Ասոնց մէջ, հայ հոգին կամ նկարագիրը իրենց առհաւական, ժառանգական, անփոխելի կարգ մը բնութագծերով կը յատկանշուին։ Յամառ հայրենասիրութիւնը, ցիղայնութիւնը, տոկունութիւնն ու չարքաշութիւնը, արժանապատուութեան զգացումը՝ շօշափելի իրողութիւններ են իր տիպարներուն մէջ, որոնք Հայեր են․ յամառ Հայեր։ Ինչպէս առհասարակ բոլոր իրապաշտներուն՝ բայց մանաւանդ իր քով շեշտուած կերպով կեանքի հակադրութիւններուն սեւեռելու մղումը կայ։ Իր տիպարները ազնիւին ու անազնիւին, չարին ու բարիին, բախտաւորին ու դժբախտին, տկարին ...