ⓘ Free online encyclopedia. Did you know?




                                               

Ալ Պանօ

Ալ Պանօ, Ալ Պանօ Քարիզի Albano Carrisi, 20 Մայիս 1943, Քելինօ Սան Մարքօ Cellino San Marco, Պրինտիզի Brindisi, հարաւային Իտալիա․ ուր եւ կ՛ապրի մինչեւ այսօր։ Իտալացի երգիչ, երաժշտագէտ, դերասան եւ գինեգործ։

                                               

Մուսա Ալ-Սատր

Մուսա Ալ-Սատր իրանցի-լիբանանցի շիա իսլամ փիլիսոփայ եւ շիա իսլամ կրօնական ղեկավար է: Ծնած է Իրանի Քոմ քաղաքին մէջ ու մասնակցած բազմաթիւ կրօնագիտական դասընթացքներու եւ սեմինարներու Իրանի մէջ։ Ան կը մեկնի Նաժաֆ, ուր կրօնագիտութիւն կուսանի, սակայն 19 ...

                                               

Պետրոս Ալահայտոյեան

Ծնած է Պէյրութ, Լիբանան, Մեծ եղեռնէն վերապրած ուրֆացի ընտանիքի մը մէջ։ Նախ կ՛աւարտէ տեղւոյն Նշան Փալանճեան ճեմարանը, ապա կ՛անցնի Պելճիքա եւ Լուվենի համալսարանէն կը վկայուի որպէս դեղագործ։ Երաժշտասէր Ալահայտոյեան, Նշան Փալանճեան ճեմարանի աշակերտակ ...

                                               

Արշակ Քհնյ. Ալաճաճեան

Ան կ՛ընտրէ իր կեանքի ընկերը՝ Պալգէորգեան Գրիգորի ու Երանուհիի դուստրը՝ Սեդան, որուն հետ կը պսակուի 10 Նոյեմբեր 1990-ին, Ս. Քառասնից Մանկանց եկեղեցւոյ մէջ, ձեռամբ Տ. Ատոմ Ա. քհնյ. Քեհեայեանի ու Հայէպի քահանայից դասուն մասնակցութեամբ։ Իր քահանայակա ...

                                               

Ալեքսան Արզուեան

Արզուեան Ալեքսան, բնիկ Կեսարացի ծնած 1874-ին, աշակերտ Պոլսոյ Կեդրոնականի, Նանիս կ’երթայ մեքենական նորահնար արօրներ շինող Տօմալի գործարանը աշխատելու, յետոյ Թուրքիա դառնալով աշխատած է որ գիւղացիութիւնը այդ արօրները գործածէ: 1895-ին Պապ-Ալիի ցոյցին ...

                                               

Ալեքսիս Օհանեան

Ալեքսիս Քերի Օհանիան, Պրուքլին, Նիւ Եորք, Նիւ Եորք, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ) Ամերիկահայ համացանցային հիմնադիր է: Ան ամէնէն շատ ծանօթ է իբր համա-հիմնադիր եւ տնօրէն ատենապետ՝ Reddit համացանցային հարթակին, Սթիվ Հաֆմընի եւ Էրըն Շուարթզի հետ: Ան ն ...

                                               

Ալէքս Էպըրթ

Ալէքսանտր Մայքըլ Թահքիզ Էպըրթ Ամերիկացի երգիչ, երգահան եւ յորինող է: Ան ծանօթ է իբր գլխաւոր երգիչը Ամերիկեան երկու երաժշտական խումբերու՝ Ima Robot եւ Edward Sharpe and the Magnetic Zeros: 12 Յունուար, 2014 թուականին, Էպըրթ արժանացաւ Ոսկէ Երկրագու ...

                                               

Ալէքսանտրա Էլպաքեան

Ալեքսանտրա Ասանովա Էլպաքեան Ղազախ համակարգչային ծրագրաւորող է, եւ Sci-Hub կայքէջի հիմնադիրը, որ բացօրէն կը յայթայթէ հետազօտական յօդուածներ եւ գրութիւններ, առանց հեղինակային իրաւունքներ յարգելու: Ըստ Էլպաքեանի, Sci-Hub կայքէջը տրամադրած է մէկ միլի ...

                                               

Յովհաննէս Ալթըն

Ալթըն ծնած է Նոր Ջուղա Ճուլխա - Սպահան 1709-ին: Հայրը Մկրտիչ, որ նահանգին հարուստ կառավարիչն էր, ժամանակ մը Վիեննա Պարսկական դեսպանի պաշտօն վարած է: Յովհաննէս ճոխութիան մէջ կը մեծնայ մինչեւ 25 տարեկան: Այդ միջոցին ընտանիքը դժբախտութեան մը կը հանդ ...

                                               

Արշակ Ալթունեան

Արշակ Ալթունեան, Կոստանդնուպոլիս, Օսմանեան Կայսրութիւն - անհայտ), հայ արձակագիր։ Ծնած է Կ. Պոլիս։ Կուսանի Պէզճեան վարժարան եւ կը սկսի ծառայել հայ փաշաներուն՝ իբրեւեւ գանձապահ։ 1870-ական թուականներուն կը ճամբորդէ Մոլտովա, Հունգարիա եւ Լեհաստան ու ...

                                               

Սարգիս Ալթունեան

Նախնական ուսումը ստացած է Հաճնոյ Միացեալ ընկերութեան վարժարան մէջ, հազիւ շրջանաւարտ տարագրուած 1915-ին. յետոյ 1918-ին ֆրանսական բանակին մէջ կամաւոր արձանագրուած ի երկուք ու կէս տարի ետք Կիպրոս անցած, ուր անգլիական հայ որբանոցին լորտ Մէյրի մէջ տար ...

                                               

Լեւոն Ալթունեան

Լեւոն Ալթունեան Լիբանանի Հ.Մ.Ը.Մ ի 1950-ական եւ 1960-ական տարիներու աստղերէն մէկը: Հ.Մ.Ը.Մ ի "Ուստա" -ն էր՝ եղբ. Լեւոն Ալթունեանը, որ 1952-էն 1973 ծառայեց Հ.Մ.Ը.Մ ին, նաեւ Լիբանանի ֆութպոլի ազգային խումբին։ ՀՄԸՄ-ի առաջնակարգ խումբի ամենափայլուն մ ...

                                               

Ալի պին ալ-Հուսէյն

Ալի պին ալ–Հուսէյն, Ամման, Յորդանան), Յորդանանի թագաւոր Հուսէյն Ա. Իպն Թալալի երրորդ որդին եւ անոր երրորդ կնոջ՝ թագուհի Ալիայի երկրորդ երեխան։ 6 Յունուար 2011-էն ՖԻՖԱ-ի անդամ եւ Ասիոյ ֆութպոլի դաշնութեան փոխնախագահն է։ Յունուար 2015-ին յայտարարու ...

                                               

Տանթէ Ալիկիէրի

Տուրանթէ տելլի Ալիկիէրի, իտալացի բանաստեղծ Ֆլորենցիայէն։ Տանթէի մակնում օփուսը ՝ Աստուածային Կատակերգութիւնը, կը համարուի իտալերէնով գրուած ամէնէն նշանաւոր գրական գործը եւ համաշխարհային գրականութեան գլուխգործոց։ Իտալիոյ մէջ Տանթէին կը կոչեն il So ...

                                               

Տիգրան Ալլահվերտի

Տիգրան Ալլահվերտի, բժիշկ, պետական-հասարակական գործիչ, Ազգային կեդրոնական վարչութեան Քաղաքական ժողովի անդամ։ Ծնած է 1860 թուական, Կոստանդնուպոլիսոյ Ենի-Գափու թաղամասէն ներս՝ կեսարացի ծնողներու ընտանիքի մէջ։

                                               

Բիւզանդ Ալլահվէրտի

Ծնած է Կեսարիա 1895 15 Մայիսին: Նախնական ուսումը ըրած է Զմիւռնիոյ եւ Կեսարիոյ Ազգային վարժարաններուն մէջ. Միջնակարգ ուսումը՝ Կեսարիոյ "Միացեալ" ուսումնարանի երկրորդական վարժարանի մէջ, ապա նոյն քաղաքին Ս. Կարապետ վանքի Բարձրագոյն վարժարանէն վկայու ...

                                               

Ալպեր Սալոն

Ալպէր Սալոնը իր աշխատանքային գործունէութիւնը սկսած է իբրեւ գիւղական դպրոցի ուսուցիչ, այնուհետեւ եղած է կրթութեան նախարարութեան աշխատակից, Աւստրալիայի մայրաքաղաք Քանպերայի մէջ մշակոյթի եւ գիտութեան հարցերով խորհրդական, համալսարաններու պետքարտուղար ...

                                               

Ալպերթ Կոստանեան

Ծնած է Սուր, Լիբանան, եւ սորված է տնտեսագիտութիւն Սեն Ժոզեֆ Համալսարանէն Լիբանան եւ HEC Համալսարանէն Ֆրանսա ներս: Ան ամուսնացած է Մակի Նապիլ Խըպյէին հետ, եւ ունի երկու զաւակ՝ Քամիյ եւ Էմանուէլ:

                                               

Ալվարօ Արպելոա

Ալվարօ Արպելոա Քոքա, Սալամանկա, Քասթիլիա եւ Լիոն, Սպանիա), սպանացի ֆութպոլիստ, պաշտպան։ Սպանիոյ ֆութպոլի ազգային հաւաքականի եւ Ռէալ Մատրիտի ֆութպոլիստ։

                                               

Ալֆոնսօ Դ.

Ալֆոնսօ ծնած է 2 նոյեմբեր 1299-ին, Նափոլի: Ան Ալֆոնսօ Խայմէ Բ.ի եւ Պլանշ տ՛Անժուի երկրորդ որդին եղած է։ 1314-ին, 14 տարեկանին ամուսնացած է Ուրկէլի կոմսութեան ժառանգորդ Թերեզա տ՛Էնթենսա ի Քապրերայի 1300-1327 հետ՝ Լէիտայի տաճարին մէջ: Ալֆոնսօ 1319 ...

                                               

Ախթէրի

Աշխարհական անունն էր Յակոբ: Ժամանակ մը Պոլսոյ մէջ ատաղձագործութիւն կընէ, երբ կը հանդիպի հայազգի աշըք Միհրիի Չմշկածազգի Ղուկաս: Անիկա թուրք աշուղութեան ասպարէղին մէջ մարզուելով եւ շնորհիւ իր բնատուր ձիրքերուն ու փափագին հետզհետէ յառաջդիմէլով՝ Ախթէ ...

                                               

Ակակիուս

Ակակիուս, հայազգի հռոմէական փոխ հիւպատոսլ Առաջին Հայքի մէջ մօտ 536-539 թթ-ին Հուստինիանոս I կայսրին օրով։ Կենսագրութեան հիմնական աղբիւրը Պրոկոպիոս Կեսարացին է

                                               

Անտրէ Ակասի

Անտրէ Քըրք Ակասի, անցեալի վարկանիշով աշխարհի լաւագոյն, արհեստավարժ թենիս խաղացողներէն մէկը։ Ակասի իրանահայ, ասորական եւ ֆրանսական ծագում ունի։ Հինգ տարեկանին ան կը սկսի մարզուելու եւ Ճիմի Քոնորսի եւ Ռոսքօ Թաների հետ վարժութիւններու հետեւելու։ Աւե ...

                                               

Գրիգոր Ակներցի

1273 թուականին, ընդօրինակած է Միքայէլ Ասորիի ժամանակագրութիւնը, որուն որպէս շարունակութիւն գրած է "Պատմութիւն Ազգին Նետողաց" կամ "Պատմութիւն Թաթարաց" երկը։ Միջնադարեան պատմիչներուն մէջ ան եղած է միակը, որուն գործը մեզի հասած է իր ձեռագիրով։ Որոշ ...

                                               

Անդրէաս Ակոլութ

Անդրէաս Ակոլութ կամ 1654, Բերուտուվ, Oleśnica County, Ներքինսիլեզյան վոևոդություն, Լեհաստան - 4 Նոյեմբեր 1704, Վրոցլավ, Պոհեմիայի թագաւորութիւն, Չեխական թագի հողեր), Գերմանիոյ մէջ գերման արեւելագէտ եւ հայագէտ։ Սկիզբ դրած՝ հայագիտութեան-հայկաբանու ...

                                               

Փայլակ Ահարոնեան

Փայլակ Ահարոնեան վաստակաշատ ուսուցիչ, մանկավարժ, ազգային քաղաքական ու հասարակական գործիչ, Ֆութպոլի աչքառու խաղացող, ՀԵԸի "Անդրանիկ-Սեւան" ակումբի վարիչ քարտուղար, ՌԱԿի Ամերիկայի Արեւմտեան շրջանակի կուսակցական գործիչ, Փասատինա-Կլենտէյլի շրջանի Թէք ...

                                               

Ֆրանչիսկոս Աղաճանեան

Ֆրանչիսկոս Աղաճանեան, եպիսկոպոս, ծնած Ախալցխա 1894, ծննդավայրին մէջ նախնական ուսումը ստանալէ ետք՝ փոքր հասակին Հռոմի Ուրբանեան վարճաանը կը ղրկուի, ուր փայլուն շրջան մը բոլորելէ ետք՝ համալսարանական ընթացքը կ՚աւարտէ ստանալով փիլիսոփայութեան, աստուա ...

                                               

Նոնա Աղաջանովա

Նոնա Աղաջանովան ծնած է 1960 թուականին Թբիլիսի քաղաքին մէջ։ Կինոյով կը սկսի հետաքրքրուիլ դեռ մանուկ հասակէն, որուն մեջ մեծ դեր կը խաղայ քեռին՝ Կառլեն Աղաջանովը, որ Մոսֆիլմին մէջ լեգենդար մարդ էր եւ կաշխատէր այնպիսի յայտնի մարդկանց հետ, որոնցմէ են ...

                                               

Պարոյր Յովհաննէս Աղպաշեան

Պարոյր Յովհաննէս Աղպաշեան Ազգային-հասարակական-մշակութային կրթական գործիչ, հրապարակագիր-խմբագիր, լրագրող, բանասէր, լեզուագէտ, գրականագէտ, գիրքերու հեղինակ, դասախօս, կրթական մշակ: Շուրջ յիսուն տարուան վաստակ, անկախաբար այլազան մարզերէ ներս իր ունեց ...

                                               

Համբարձում Աղպաշեան

Գրող, Ճարտարագէտ Համբարձում Աղպաշեան եղած է բեղուն գործիչ մը, իր նպաստը բերելով իրաքահայ գաղութի եկեղեցական եւ միութենական կեանքին: Մաս կազմած է բազմաթիւ փորձագիտական եւ ազգային կազմակերպութիւններու: Եղած է ՀԲԸ Միութեան Օհան ակումբի վարչութեան ան ...

                                               

Յովհաննէս Եսայի Աղպաշեան

Յովհաննէս Եսայի Աղպաշեան Գրող, Թարգմանիչ, Հրապարակագիր, Երգիծագիր, Քաղաքական Գործիչ: Ան հրապարակախօսութեամբ, թարգմանչական թէ երգիծաբանական ոլորտներով, Աղպաշեան դարձաւ ոչ միայն իր ժամանակաշրջանի, այլեւ տուեալ պատմութեան համար երեւելի դէմք, ազդու ղ ...

                                               

Թովմաս Աճէմեան

Թովմաս Աճէմեան, սպայ, ռումանական բանակի, գրող։ Աճէմեան նախնական ուսումը առած է տեղւոյն ազգային վարժարանին մէջ հանդուցեալ Տէր Ներսէս Արքեպ. Խուտավերքեանի առաջնորդութեան օռով, յետոյ Նոր Նախիջեւանի թեմական դպրոցը աւարտելէ ետք 1914-ին՝ Օտեսայի Թնդանո ...

                                               

Վարուժան Աճէմեան

Վարուժան Աճէմեան 1917 ծնած է Պոլիս: Իր ուսումը ստացած է Մխիթարեան վարժարանին մէջ, զոր աւարտելէ ետք ընդգրկած է հաշուակալութեան ասպարէզը։ Կանուխէն հետեւած է գրականութեան։ Իր առաջին գրութիւնը որ պատմուածք մըն է, լոյս տեսած է 1935-ին Պոլսոյ "Ժամանակ" ...

                                               

Պորիս Աճէմեան

Պորիս Աճէմեան պատմաբան, ՀԲԸՄ-ի "Նուպար" գրադարանի աւանդապահ տնօրէնը: Պատասխանատու խմբագիրն է "Études Arméniennes Contemporaines" -ին եւ խմբագրակազմի անդամ է "Vingtième Siècle: Revue d’histoire" -ի: Դոկտոր Պորիս Աճէմեան "École des Hautes Études en ...

                                               

Տարօն Աճէմօղլու

Ծնած է 1967-ին Իսթանպուլին մէջ։ 1986-ին աւարտած է Կալաթասարայի վարժարանը, որմէ ետք ուսումը շարունակած է Անգլիոյ "Եորք" համալսարանի տնտեսագիտութեան բաժինին մէջ։ Գիտական աստիճան ստացած է Լոնտոնի տնտեսագիտական համալսարանին մէջ, ուր դասաւանդած է 1992 ...

                                               

Ամանտա Կորմըն

Ամանտա Ս. Գ. Կորմըն Ամերիկացի բանաստեղծ մըն է: Իր ստեղծագործական կտորները կընդգրկեն շատ մը նիւթեր, ինչպէս կեղեքում, ֆեմինիզմ, ազգութիւն, լուսանցայինութիւն, եւ Ափրիկեան սփիւռքը: Կորմըն առաջին անձն էր որ ստացաւ Ազգային Երիտասարդական Բանաստեղցի Դափն ...

                                               

Ամէլ Պենթ

Ամէլ Պենթ, Joué-lès-Tours) ֆրանսացի երգչուհի է, իր նշանաւորութիւնը եղաւ երբ կիսաւարտականին հասաւ Ֆրանսական հեռատեսիլի վրայ "Նոր Աստղ" յայտագիրին:

                                               

Ամէր Շաֆի

Ամէր Շաֆի Մուհամետ Սապպահ, Ամման, Յորդանան ‎‎), Ամման, Յորդանան, յորդանանցի ֆութպոլիստ, Յորդանանի ֆութպոլի ազգային հաւաքականի եւ "Ալ- Վիխդատ" ֆութպոլային ակումբի դարպասապահ։

                                               

Ամըլ Ամին

Ամըլ Էյսան Ամին, Լոնտոն, Միացեալ Թագաւորութիւն), Անգլիացի դերասան մըն է, ճանչցուած իր դերով իբրեւ Թրէվըր Kidulthood ֆիլմին մէջ, իբրեւ Լուիս Հարտի The Bill ֆիլմին մէջ, իբրեւ Մալքըմ Harrys Law ֆիլմին մէջ, Քաֆէըս Netflix կայանի Sense8 հեռուստաշարին ...

                                               

Վարդան Այգեկցի

Վարդան Այգեկցի, Մխիթար Գոշի կրտսեր ժամանակակիցն է, միջնադարեան հայ Աստուածաբան, մատենագիր, առակագիր, քարոզիչ, հասարակական գործիչ:

                                               

Այդա Աղախանեան

Այդա Աղախանեան, կրտսեր դուստրը Մելիք եւ Արփիկ Աղախանեաններու, ծնած է Թեհրան: Նախակրթութիւնը ստացած է տեղւոյն Հայ Կոյսեր-Մարիամեան դպրոցին մէջ, ուր սորված է հայերէն, պարսկերէն ու ֆրանսերէն լեզուները, եւ վկայուած՝ 1976-ին։ Սորված է նաեւ անգլերէն լե ...

                                               

Խաժակ Այնթապեան

Խաժակ Այնթապեան, ատամնաբոյժ, բնագիտութեան եւ քիմիաբանուեան ուսուցիչ, գրող, մտաւորական, Լիբանանի Հայոց թեմի ազգային երեսփոխան: Ծառայած է իբրեւ բժիշկ սպայ՝ Լիբանանեան բանակին մէջ: Անդամ է Այնճարի քաղաքապետական խորհուրդին:

                                               

Յարութիւն Այվազեան

Յարութիւն Այվազեան ծնած է 1963ին Պաղտատ, Իրաք եւ 1968ին հաստատուած է Քալիֆորնիոյ Փասատինա քաղաքը։ Ան Փասատինայի Քաղաքային համալսարանին, ապա Քալիֆորնիոյ համալսարանի Լոս Անճելըսի մասնաճիւղին մէջ մասնագիտացած է քիմիագիտութեան մարզին մէջ, սակայն աւել ...

                                               

Այտա Ասլանեան

Այտա Ասլանեան, որպէս անդամ Մխիթարեան Սանուց Միութեան "Նոր Սան" հանդէսի խմբագրական կազմին, կարեւոր տեղ մը կը գրաւէ երիտասարդ բանաստեղծներու շարքին մէջ, տալով իր մտքի բաւական հասուն արգասիքը։ Ծնած է Պոլիս: Իր երկրորդական ուսումը ստացած է Մխիթարեան, ...

                                               

Անայիս Անդրէասեան

Անայիս Անդրէասեան-Եալտըզճեան, ծնած է Պոլիս: Նախակրթութիւնը ստացած է Էսաեան վարժարանի մէջ։ 1950 թուականին շրջանաւարտ եղած է Առնավուտ գիւղի Ամերիկեան Գոլէճէն: Երկար տարիներ պաշտօնավարած է Հոլանտական օդանաւային ընկերութեան Պոլսոյ մասնաճիւղին մէջ: Վե ...

                                               

Հենրիկ Անասեան

Հենրիկ Անասեան Երեւան: Հայ երաժշտահան, գրող, հասարակական գործիչ, պատմաբան, բանասէր, աղբիւրագէտ, մատենագէտ, ձեռագրագէտ, Յակոբ Անասեանի որդին։

                                               

Կայէլ Անտոնեան

Կայէլ ծնած է Ֆրանսայի ծովափը, հարաւային քաղաքներէն մէկին՝ Մարսէյի մէջ։ Կայէլին հայրը՝ Լեւոն Անտոնեանը, քաղաքին յայտնի ռիելտորն է։ Մայրը բնիկ Պէլճիքացի է։ Կայէլմիշտ երազած է խաղալ Մարսէյի Օլիմփիկ խումբէն, եւ անոր երազը սկսեցաւ իրականանալ, երբ անոր ...

                                               

Անդրանիկ Աւետիսեան

Անդրանիկ Յովհաննէսի Աւետիսեան, Լենինական, Հայաստանի Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւն, Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւններու Միութիւն)։

                                               

Անդրանիկ Սարեան

Անդրանիկ Սարեան, ծ նած է Իրանի Չարմահալ գաւառի Սինագան գիւղը: Միջնակարգի կրթութիւնը ստացած է Կալկաթայի Հայոց Մարդասիրական Ճեմարանին մէջ։ 1935-ին վերադառնալով Պարսկաստան, գործ ձեռնարկած է Իրանի նաւթարդիւնաբերական ընկերութեան մէջ։ Ա. Սարեան կը կազմ ...

                                               

Կարապետ Անդրանիկեան

Կարապետ Յովսէփ Անդրանիկեան, Ամման, Յորդանան), հայ մանրէաբան։ Կենսաբանական գիտութիւններու տոքթոր, փրոֆեսոր ։ ՀՀ ԳԱԱ պատուաւոր տոքթոր ։